Ο Ζοζέ Σαραμάγκου είναι ένας σπουδαίος συγγραφέας και ήταν αναμφίβολα ένας ιδιαίτερος άνθρωπος. Τιμήθηκε με το βραβείο Νόμπελ λογοτεχνίας το 1998 και τα έργα του μεταφράστηκαν σε πολλές γλώσσες.

Δεν έχω διαβάσει τα άπαντα του Σαραμάγκου, αλλά σε γενικές γραμμές μπορώ να πω ότι ασχολείται με φανταστικά θέματα, δίνοντας έμφαση στην αλλοίωση των ανθρώπινων σχέσεων, όταν αυτές αρχίζουν να επηρεάζονται από εξωγενείς, αναπάντεχους και ανατρεπτικούς παράγοντες. Τονίζει αντιφατικές ανθρώπινες ανάγκες, από τη μία η αυτοπροβολή, ο εγωκεντρισμός και από την άλλη η ευαισθησία, η ανάγκη για συντροφικότητα. Είναι καθηλωτικός ο τρόπος κατάρρευσης του ανθρώπινου «οικοδομήματος» όταν αρχίζουν να αλλάζουν οι σταθερές που ικανοποιούν τις ανάγκες του. Μας αποδεικνύει πόσο εξαρτημένοι είμαστε από την τεχνολογία και την οικονομία.

Το περί τυφλότητος είναι πιο επίκαιρο από ποτέ. Μας θυμίζει όλα αυτά  που βιώνουμε εξαιτίας της πανδημίας. Τώρα μας αφορά. Αν το διαβάζαμε πριν, δεν θα μας αφορούσε, ή τουλάχιστον έτσι θα πιστεύαμε…

Μια επιδημία αιφνίδιας τύφλωσης, εξαπλώνεται με απίστευτη ταχύτητα και αλλάζει τα πάντα στις ζωές των ανθρώπων της πόλης και στη συνέχεια ολόκληρης της χώρας. Οι πρώτοι τυφλοί τίθενται σε αυστηρή καραντίνα για να περιοριστούν τα κρούσματα. Ζούνε ολομόναχοι σε άθλιες και απάνθρωπες συνθήκες. Σε λίγο αρχίζουν και οι ίδιοι να φέρονται ακριβώς με αυτόν τον τρόπο, άθλια και απάνθρωπα, χωρίς κανένα φραγμό. Που μπορεί να φτάσει κάποιος για την επιβίωση του; Πόσο μπορεί να αλλάξουν οι χαρακτήρες σε έναν κόσμο γεμάτο τυφλούς; Σε έναν κόσμο που τα αποθέματα τροφών και ενέργειας συνεχώς μειώνονται και κάποτε τελειώνουν; Θα μπορούσε να λειτουργήσει ομαλά μια κοινωνία τυφλών; Σε τι βαθμό θα μπορούσε η κοινωνία αυτή να ικανοποιήσει υλιστικές και πρακτικές ανάγκες; Κι αν μέσα σε αυτό το χάος βρεθεί κάποιος που βλέπει;

Είναι συγκλονιστική η διήγηση της ιστορίας, όχι μόνο λόγω του ξεχωριστού τρόπου γραφής του συγγραφέα, που προσωπικά δεν έχω συναντήσει πουθενά αλλού και μόνο αν τον διαβάσετε θα καταλάβετε τι εννοώ, αλλά και λόγω των συμπερασμάτων στα οποία σε οδηγεί και σε κάνει να αμφιβάλεις πια για πολλά… (Αυτή η πρόταση που μόλις διαβάσατε δεν είχε ούτε μία τελεία, κάπως έτσι είναι τα κείμενα του Ζοζέ Σαραμάγκου και είναι γεγονός ότι δεν κουράζουν καθόλου!)

Καλή ανάγνωση!

Εκδόσεις Καστανιώτη

Συγγραφέας Ζοζέ Σαραμάγκου